Report, Atụmatụ, atụmatụ na nyocha
The Mmemme ahụike na ọdịmma obodo (UHWB). e hiwere na 2014 ma ugbu a United Nations University International Institute of Global Health (UNU-IIGH) na InterAcademy Partnership (IAP) na-akwado ya, na nkwado ego dị ukwuu site na Ụlọ Akwụkwọ Academy of Sciences China (CAS) na Xiamen, China. .
Emere nyocha a site na otu panel nọọrọ onwe ya nke ndị ọkachamara ise. Dị ka e bu n'obi nlegharị anya iji mee ka usoro ihe omume afọ iri na-esote, kọmitii nyocha ahụ lekwasịrị anya n'ọrụ ya n'ịchọpụta ebe dị mkpa maka uto na ntụzịaka.
Nchịkọta onye isi
Akuko a dekọbara nleba anya usoro nhazi nke etiti oge nnwere onwe nke mmemme ọrụ International Science Council (ISC)[1] akpọrọ “Ahụike Obodo na Ọdịmma: A Usoro Usoro”. Mmemme a, nke e hibere na 2014, na-akwado ugbu a site na United Nations University International Institute of Global Health (UNU-IIGH) na InterAcademy Partnership (IAP), na nkwado ego dị ukwuu sitere na Academy Academy of Sciences China (CAS) na Xiamen. , China.
Dị ka e bu n'obi nlegharị anya iji mee ka usoro ihe omume afọ iri na-esote, kọmitii nyocha lekwasịrị anya n'ọrụ ya n'ịchọpụta ebe dị mkpa maka uto na ntụzịaka.
N'echiche a tụlere nke nyocha nyocha, mmemme ahụ anọghị n'usoro iji mezuo ebumnuche dịka ekwuru na atụmatụ sayensị mbụ. Dị ka usoro na-esote ezi uche dị na ya, panel nyocha na-atụ aro ka:
Ndị otu nyocha ahụ kwenyesiri ike na mmemme ahụ nwere ike zuru oke iji mee ka mbelata, mmetụta ezubere iche na-esote ya na nke ikpeazụ, ozugbo etinyere usoro ndị ọrụ kwesịrị ekwesị.
[1] E hibere International Science Council (ISC) na 2018 na-eso njikọ nke International Council for Science (ICSU) na International Social Science Council (ISSC). Edere akụkọ a tupu njikọta ahụ; ebe ọ dị mkpa, emelitela aha iji gosipụta na ISC bụ onye na-akwado mmemme nke sitere na Julaị 2018.
Okwu Mmalite
Achọpụtara ahụike mmadụ na International Council for Science (ICSU) Strategic Plan (2006-2011) dị ka ihe nyocha ọhụụ ọhụrụ, na ebumnuche ekwuru "iji hụ na a na-echebara echiche ahụike n'ụzọ ziri ezi na atụmatụ na mmezu nke ihe omume n'ọdịnihu site na. na-ewulite n'ike dị mkpa nke otu ndị sayensị na ndị otu n'ọzụzụ.”
Iji kọwaa n'ụzọ doro anya otú ICSU nwere ike isi nye aka na sayensị maka ahụike mmadụ, e guzobere otu ndị na-eme nchọpụta na 2006. Ọrụ nke ndị na-eme nchọpụta bụ ịtụle atụmatụ ahụike nke emeberela n'ime obodo ICSU ma chọpụta mpaghara ndị ọzọ ma ọ bụ ụzọ ebe ICSU nwere ike. tinye uru na atụmatụ ndị a.
Ndị otu scoping chọpụtara na ọtụtụ ICSU's Sayensị Sayensị na otu ndị na-emekọrịta ihe amalitela ịmepụta ụzọ na sayensị maka ahụike na ọdịmma site na mmalite dị ka 2002. Na 2007, Earth Systems Science Partnership, nke mere ka ICSU zuru ụwa ọnụ mgbanwe mgbanwe gburugburu ebe obibi. mmemme, bipụtara atụmatụ sayensị maka mgbanwe gburugburu ụwa na ahụike mmadụ. N'otu oge ahụ, ICSU Regional Office maka Africa emeela nyocha nke mkpa nyocha ahụike maka kọntinent ahụ. Atụmatụ ndị a na-egosipụta mmata na mmasị na-abawanye ụba, na ma amụma na mpaghara nyocha, njikọ dị n'etiti ụmụ mmadụ n'obodo mepere emepe nke oge a na ihe egwu dị iche iche nke nsonaazụ ahụike dị njọ.
Mgbe ya na ndị ọkà mmụta sayensị ICSU nwechara mkparịta ụka, e hiwere otu atụmatụ atụmatụ ọhụrụ na 2008 iji kwalite echiche ndị achọpụtara na mmega ahụ. Ihe si na ya pụta bụ atụmatụ sayensị dị ugbu a nke na-atụ aro usoro echiche ọhụrụ maka ịtụle ọdịdị dị iche iche nke ma ndị na-achọpụta ihe na ngosipụta nke ahụike na ọdịmma na obodo ndị mepere emepe zuru ụwa ọnụ. Na mgbakwunye na ịkpali ọrụ nyocha a kapịrị ọnụ, mmemme sayensị ọhụrụ maka ahụike na ọdịmma obodo (UHWB) ka enyere ikike ilekwasị anya na:
N'ime nke a, mmemme nke mmemme UHWB bụ:
N'ikwekọ n'ụdị 'ọkọlọtọ' ICSU maka mmejuputa mmemme, a ga-elekọta ma na-eduzi ọrụ ndị a site n'aka otu mba ụwa raara onwe ya nye, kọmitii sayensị na-emekọrịta ihe yana otu IPO guzobere iji hụ na mmejuputa ya dị irè. Ezubere nke a dị ka atụmatụ afọ 10, iji nye oge zuru oke maka nyocha na obodo amụma metụtara ahụike na ọdịmma obodo iji nweta usoro nyocha usoro.
Na 2011, Nzukọ Ezumezu nke ICSU kwadoro atụmatụ maka atụmatụ ọhụrụ zuru ụwa ọnụ "Health and Wellbeing in Changing Urban Environment: A Systems Analysis Approach". Na 2014, e mepere IPO na Xiamen, China, nke Institute of Urban Environment (IUE) kwadoro na CAS, na-enye oghere maka mmepe ihe ọmụma sayensị dị iche iche, mgbanwe na nkwurịta okwu.
Ahụike obodo na ọdịmma: mmemme
Mmemme UHWB bụ mmemme sayensị zuru ụwa ọnụ yana otu interdisciplinary nke International Science Council, nke UNU-IIGH na IAP na-akwado. Ndị IUE nke CAS na-akwado IPO ya na Xiamen, China.
Ọhụụ mmemme ahụ bụ imepụta amụma-dabara ihe ọmụma dabere na a usoro na-eru nso nke ahụ ga kwalite ọkwa ahụike, belata enweghị nha ahụike na kwalite ọdịmma nke ndị obodo mepere emepe zuru ụwa ọnụ. Emebere mmemme a iji wulite, ma mepụta mmekọrịta ya na, sayensị na obodo amụma, na-elekwasị anya na ahụike ọha mmadụ na ileba anya n'ihe dị oke mkpa mana nke a na-amụbeghị nke ọma gbasara usoro usoro nke ahụike na ọdịmma mmadụ.
Ihe omume a na-ahụ maka obodo ndị nwere ahụike n'ọdịnihu na-arụ ọrụ dị ka usoro mgbagwoju anya jikọtara ọnụ nke na-enye uru maka ahụike na ọdịmma nke ndị bi na-emebighị ahụike ụwa.
Ebumnobi nke mmemme sayensị a na-egosipụta usoro dịka akụkọ otu atụmatụ (ICSU 2011) siri tụpụta ya:
Ọnọdụ ime obodo ọhụrụ
N'ihe gbasara mgbanwe gburugburu ebe obibi, akụ na ụba na mmekọrịta ọha na eze, ikekwe ọ dịghị ihe dị ịrịba ama karịa ime obodo. Ugbua, ihe karịrị ọkara nke ndị bi n'ụwa bi n'obodo mepere emepe. Ụzọ ndụ obodo na mmụba dị iche iche nke ọnọdụ obodo mepere emepe emepụtala ọ bụghị nanị na ọkwa ọhụrụ nke ọha mmadụ na iwu omenala, kamakwa ọrụ ọhụrụ maka usoro nlekọta ahụike na mgbanwe usoro nke ịnweta na ọchịchọ maka ahụike na ihe ndị ọzọ n'ime na n'etiti obodo. Ime obodo na-anọchi anya ma ohere na ihe ize ndụ, yana usoro ihe ịma aka ọhụrụ maka ndị metụtara ichebe na ịkwalite ahụike na ọdịmma mmadụ. Propinquity na-ebute ma uru na enweghị uru - akụ na ụba nke agglomeration na ọnụ ọgụgụ, kamakwa ụkọ akụ na ụba nke mkpọkọ na ibu ọrụ ụlọ ọrụ.
Obodo abụrụla isi n'ichekwa ọdịnihu ga-adigide nke edobere na New Urban Agenda, Sustainable Development Goals na ihe ndị ọzọ ama ama nke 2030 Agenda for Sustainable Development. Enwere ike nweta ogidi atọ nke mgbanwe akụ na ụba, mmekọrịta ọha na eze na gburugburu ebe obibi n'ime obodo, nke na-akpata 75% nke GDP zuru ụwa ọnụ na 75% nke ikuku carbon zuru ụwa ọnụ, na ndị na-eme ihe nkiri obodo na-arụ ọrụ na-arịwanye elu n'ihe gbasara ụwa na mpaghara.
Sayensị nwekwara ọrụ ọ ga-arụ n'ịkwalite mgbanwe nkwado na ọ nwere ike bụrụ onye mmekọ siri ike maka ndị na-eme ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ndị na-eme mkpebi. Ụzọ nke sayensị nwere ike isi metụta amụma na nkwado mgbanwe ga-ewusi ike ma kwalite.
Megatrend nke ime obodo (nde mmadụ 1.5 kwa izu ka a na-agbakwunye na ọnụ ọgụgụ obodo mepere emepe zuru ụwa ọnụ, na 90% nke uto ahụ na-ewere ọnọdụ na mba Africa na Eshia) ga-etinye nnukwu mkpa na akụrụngwa, ọrụ, ọrụ, ihu igwe, gburugburu ebe obibi na nke ọma. -ịbụ. Igwe na-emepụta ihe ọmụma ogologo oge dị ka Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) ewerewo ihe ịma aka nke obodo mepere emepe. Mana mgbanwe obodo a zuru ụwa ọnụ chọrọ ụzọ dị iche iche na ọtụtụ akụkụ.
Nyochaa njirisi 1: atụmatụ atụmatụ na mmejuputa iwu
N'ozuzu, mmemme UHWB dị anya site na iru ihe mgbaru ọsọ ya. Ndị na-enyocha na-atụ aro na ihe dị mkpa n'ime obere oge bụ usoro nhazi nke ihe omume na ihe jikọrọ ọnụ nke ebe kacha mma iji tinye obere ego. Ọzọkwa, ọ dị mkpa ka e nwee ọtụtụ ụzọ ezubere iche maka itinye aka - ya na ndị mmekọ, ndị nchọpụta ndị ọzọ, ndị na-eme iwu na ọha mmadụ. Mmemme ahụ, site na kọmitii Sayensị ya, kwesịrị ịrụ ọrụ iji mepụta atụmatụ ọrụ dị mkpa yana lekwasịrị anya karị.
Ndị nyocha ahụ ghọtara na IPO etinyela mgbalị dị ukwuu n'ịde ngwa nyocha na ịga nzukọ sayensị na mbọ iji mezuo ebumnuche nke ịhazi ọrụ nyocha. Agbanyeghị, ọtụtụ n'ime mbọ a abụwo ohere karịa atụmatụ, na kọmitii Sayensị kwesịrị inye ntụzịaka siri ike maka ebe ha ga-etinye ike n'ihi na akụrụngwa nwere oke.
Ebumnuche nke ịmepụta usoro maka mkpa data ka ga-emezurịrị. Site na itinye aka na kọmitii sayensị ya, mmemme ahụ ewulitela ntọala siri ike site n'ịmepụta 'netwọk' rụrụ arụ nke ndị nyocha sayensị sistemụ na-arụ ọrụ. Ohere n'ime afọ ise na-esote bụ ịgbasa na ike netwọk a.
Ihe omume a agbasiwo mbọ ike iji nweta ebumnuche nke 'ịhazi' nyocha. Nke a egosila ihe ịma aka n'ihi ọtụtụ ihe kpatara ya: oke ego (ọrụ); okwu gbasara asụsụ; Nkọwa ọrụ onye isi nchịkwa (ya bụ naanị 20% nke oge kwesịrị ịrara onwe ya nye maka ọrụ nyocha); na usoro ntụaka nke kọmitii Sayensị (ya bụ, ịghara iwepụta nsonaazụ nyocha nke mmemme ahụ). Site na mgbochi ndị a, ọ na-esiri ike ịhụ ebe a ga-emepụta nyocha mbụ.
Ihe omume a na-arụ ọrụ iji kwalite nkwalite nke 'usoro usoro' - dị ka ihe atụ site na ụlọ ọrụ dị iche iche na nzụkọ nke onye isi nchịkwa na-ekere òkè na ya. Otú ọ dị, n'ihi oke ego, na eziokwu ahụ bụ na mmemme ahụ enwebeghị ike iweta onye ọrụ mgbasa ozi, nkwalite ọrụ mmemme ahụ adịchaghị irè dịka a tụrụ anya ya. A na-achọ ụzọ dị irè karị na-aga n'ihu, nke na-agba ndị odeakwụkwọ nke IPO ume ịrụ ọrụ n'ụdị ngwakọ nke na-emepụta ihe ndị dị n'èzí, ma n'otu oge ahụ na-akwado ma na-akwalite ọrụ nyocha nke ndị ọzọ - ya bụ, ndị mmekọ mpụga.
Mmekọrịta dị mma nke mmemme a na International Society for Urban Health (ISUH), na karịsịa ọgbakọ ọgbakọ ya kwa afọ, na-enye ohere dị mma ịchọta ebe a ga-esi tinye aka na agụmakwụkwọ, ma kwalite mmepe nke ọgbọ ọhụrụ nke ndị ọkà mmụta sayensị usoro. Ọzọkwa, site n'ịchịisi nke kọmitii sayensị a ma ama, enwere ohere itolite ubi site na ibipụta mbipụta akwụkwọ akụkọ pụrụ iche yana monographs edeziri nke mba ụwa metụtara okwu ndị dị n'ihu na sayensị sistemụ (dịka ọmụmaatụ, akwụkwọ akụkọ ISUH).
Ịkwado, ịhazi, ịkwalite, ịkwado na iji usoro sayensị sayensị na-eme nchọpụta ugbua na netwọk kwesịrị ịbụ isi ihe na-elekwasị anya. Ebumnuche bụ isi kwesịrị ịbụ itinye aka na nka nke ndị nyocha a iji zụọ ọgbọ na-abịa nke ndị ọkà mmụta sayensị sistemụ na mpaghara njedebe nke sayensị sistemụ. Ịmepụta netwọk nke ndị ọkà mmụta sayensị usoro - karịsịa ndị ọkachamara n'oge na nke etiti nke na-enwe ike ịkwalite nyocha nke onye ọ bụla na ibipụta nchoputa ọhụrụ - ga-enyere aka ịnye Pọtụfoliyo na-arụsi ọrụ ike maka mmemme ahụ.
N'iburu ngwa ngwa nke obodo ukwu na-eme na China, na eziokwu ahụ bụ na mmemme ahụ dị n'ebe ahụ, ọ ga-abụ ohere efu ma ọ bụrụ na emeghị mgbalị iji mepụta netwọk nke ndị ọkà mmụta sayensị usoro na mba ahụ. Nzukọ ndị ọbịa, IUE, garịrị ma kwesị ịrụ ọrụ dị mkpa n'ịkwalite, ịkwalite na ikwado netwọk a, yana kọmitii sayensị ụlọ na-ahụ maka mmepe ya.
Usoro nyocha 2: Ọchịchị
Mmemme UHWB nwere ndị ọrụ na IPO (Onye isi nchịkwa na onye enyemaka nchịkwa n'oge ederede; ọ nweghị onye ọrụ sayensị ma ọ bụ onye na-ahụ maka nkwukọrịta), yana Kọmitii Sayensị. Kọmiti Sayensị na-akọwa ihe ndị ga-ebute ụzọ na atụmatụ mmejuputa nke mmemme a, na-akọwapụta amụma ma na-arụ ọrụ nkwado. Nke a gụnyere iso onye isi nchịkwa na-arụkọ ọrụ n'ịkwado ego ndị ọzọ dị mkpa maka omume mmemme nke ndị IPO na-eduzi ma ọ bụ jikọtara ya. Ihe omume a na-arụ ọrụ n'okpuru akụrụngwa nke ụlọ ọrụ nnabata - Institute of Urban Environment dị na Chinese Academy of Sciences - nke na-enye ọrụ ime na nkwado ego, na-arụ ọrụ n'okpuru ụlọ ọrụ na usoro nhazi nke obodo.
N'ezie, mmemme ahụ pere mpe nke na-enye ohere ka e nwee usoro ọchịchị sara mbara. Otú ọ dị, n'otu oge ahụ, ọrụ na ọrụ dị ka ọ na-ese okwu. Ihe ịma aka dị ukwuu maka Onye isi nchịkwa bụ asọmpi dị mkpa nke mmemme mba ụwa vis-à-vis ọnọdụ ya n'ime ụlọ ọrụ nyocha ndị China; yana mmachi na oge ewepụtara maka mmemme nyocha (ya bụ 20%). Mgbalị iji merie esemokwu ndị a kwesịrị ka edozi ya, na atụmanya doro anya na ihe a ga-enweta na njedebe nke ọrụ ahụ.
Ekwesịrị ime nkọwapụta a n'otu n'otu na nzukọ atụmatụ atụmatụ nke kọmitii sayensị kwadoro iji lekwasị anya na ebumnuche, ọhụụ, na atụmatụ mmemme n'oge ikpeazụ ya. Nzukọ mba ụwa nke afọ 2019 na ahụike obodo, nke mmemme a na-akwado, na-enye usoro dị mma maka ịme mkparịta ụka ndị a, yana ụgbọ ala iji nweta ikike n'iwulite mmemme na mmemme mmepe netwọkụ.
Ịmepụta mmemme nyocha nke ụlọ nke onye na-ahụ maka ngalaba na-ekwu okwu ma ọ bụ onye ntụzi aka na-akwado, yana ndị otu post-doctoral na ụmụ akwụkwọ doctoral, nwere ike inye aka n'uche n'opekata mpe ụzọ abụọ. Ọ ga-enyekwu nkwado nye onye isi nchịkwa na mgbalị ya ịmepụta mmemme mba ụwa - na ụmụ akwụkwọ na-erite uru site na mmeghe nke nnukwu netwọk nke ndị nchọpụta (site na Kọmitii Sayensị). Ọ ga-akwadokwa netwọkụ na-emepe emepe n'ime China ka ọ na-emepụta mmemme nyocha ụlọ na-elekwasị anya na ahụike na ọdịmma obodo site na oghere nke sayensị usoro.
Ọrụ na ọrụ nke Kọmitii Sayensị kwesịrị ka atụgharịghachi. O doro anya na ụfọdụ ọrụ emezubeghị dịka usoro ntinye aka ya si dị. Kọmiti Sayensị Sayensị, ya na onye isi nchịkwa, kwesịrị inyochagharị ọrụ nke ya na usoro ntụnye aka ya, ma nyere onye isi nchịkwa aka n'ịtọpụta atụmatụ atụmatụ ọhụrụ na sayensị nke dabara adaba, nke ga-ekwe omume na nke a ga-enweta n'ime ndụ fọdụrụnụ nke mmemme ahụ. . Kọmiti Sayensị kwesịrị ịtụle ọganihu mmemme ahụ megide ihe ngosi arụmọrụ bụ isi kwa oge.
Nyochaa njirisi 3: Secretariat, ego na arụmọrụ
Otu nleba anya na-ekweta na ọtụtụ ego, akụrụngwa, na ihu ọma abanyela na nhazi, mmepe na nchịkwa nke mmemme UHWB dị ka ọ dị ugbu a. Ọ bụ ihe ùgwù nye ndị a na-etinye aka na ya, ndị otu nleba anya na-ahụkwa ego na nkwado ụdịrị nke ụlọ ọrụ nnabata na-enye ugbu a yana maka akụkụ ọzọ nke mmemme ahụ.
Ihe omume a na-arụ ọrụ n'okpuru akụrụngwa nke ụlọ ọrụ nnabata - IUE nke CAS - nke na-enye ọrụ dị n'ime na nkwado ego, na-arụ ọrụ n'okpuru ụlọ ọrụ na usoro nhazi nke obodo. Agbanyeghị, n'agbanyeghị njikere ịnabata mmemme mba ụwa dị ka nke a, nsogbu ole na ole bara uru na-egbochi mmejuputa mmemme ahụ na China.
Dịka ọmụmaatụ, ị nweta ndị ọrụ nke IPO abụrụla ihe dị mkpa na nnukwu oghere. Ihe omume a gbalịsiri ike iweta onye ọrụ sayensị (ọkwa ahụ bụ ohere maka ọnwa 18 n'oge edere) yana onye ọrụ mgbasa ozi - ọnọdụ a chọpụtara dị ka ihe dị mkpa maka ọganihu mmemme ahụ mana ọ nọgidere na-ejuputa site na mmalite nke mmemme. A na-eme ọtụtụ agba ajụjụ ọnụ naanị maka ndị a họpụtara ahọpụta ka ha jụ onyinye a na-ekwu maka atụmanya ka mma n'ebe ọzọ.
Ọrụ onye ọrụ sayensị, dị ka kpọsara, na-ekwu na achọrọ PhD yana na 50% nke oge a ga-arara onwe ya nye nyocha. Nke a bụ ihe nwere ike ime ka ndị na-aga ime jụ: ọkwa ahụ anaghị enye ohere zuru oke maka ndị na-eme ọkwa PhD iji kwalite nyocha ha. Ekwesịrị ịtụle iji were ndị ọrụ ọkwa nna ukwu (nwere ahụmịhe ọtụtụ afọ) na imeghari nkọwa ọkwa n'ihu.
Ogwe nyocha na-amata ihe ịma aka nke onye isi nchịkwa bụ onye na-abụghị onye ọkà okwu na-arụ ọrụ na-enweghị ndị ọrụ isi. Otu panel ahụ na-atụ aro ka a nwalee ihe nlereanya nke onye nduzi, na-elekwasị anya na mmepe nke usoro nyocha ụlọ nke jikọtara na IPO (na-enye ebe kọntaktị na nlekọta nke ndị na-eme nchọpụta na mpaghara). Ọrụ ngalaba-nduzi nwekwara ike inye aka gbakwunye ọrụ onye isi nchịkwa ugbu a, na-elezi anya ka ịzenarị ibugharị ọrụ.
N'ịkwado ndụmọdụ a, otu nyocha na-amata ihe ịma aka nke ịhụ na IPO nwere ohere zuru oke maka ego na ego mmadụ na ọnọdụ ego na-agbanwe ngwa ngwa maka mmekorita sayensị mba ụwa. Ịmepụta mmemme na-arụsi ọrụ ike nke nyocha ụlọ n'ime IUE na-enye ohere, n'ụkpụrụ, iji wuo oke dị oke egwu, gboo mkpa ụlọ ọrụ mpaghara, na ịkwado ebumnuche mba ụwa nke mmemme UHWB. Dịka ọmụmaatụ, IUE bụ ebe kacha mma iji dọta ndị nyocha mba ụwa ka ha na mmemme UHWB na-emekọrịta ihe yana ịchụso ego maka ọrụ nyocha dị iche. Ụdịdị dị otú ahụ na-emerikwa ikewapụ ihe omume a na ọnọdụ mpaghara ya ma na-akwalite mmekọrịta ndị ọzọ na ndị nchọpụta na ndị ọrụ ibe na IUE.
N'ozuzu, usoro ọrụ iji mee ka mmemme ahụ gaa nke ọma kwesịrị ịdabere n'ụdị ọhụrụ nke ime ka ọtụtụ ụmụ akwụkwọ na ndị nchọpụta banye na ụlọ akwụkwọ ahụ. Nke a ga-etinye mmemme n'ime IUE wee mee ka ọ nweta uru na nyocha emere ebe ahụ. Ihe nlereanya a ga-agakwa n'ụzọ dị ukwuu n'ịhụ na nkwado nke mmemme ahụ gafere ogologo ndụ ya ugbu a.
Nyochaa njirisi 4: Ndị na-akpakọrịta na mmekọ
Mmemme UHWB azụlitela ma soro ya na nnukwu netwọkụ nke ndị mmekọ na ndị mmekọ – site na mmemme dị iche iche, ogbako, na ọgbakọ ndị emere ma ọ bụ gara. Agbanyeghị, mmekọrịta dị ogologo oge dabara adaba ka edobebeghị nke ọma.
Ihe omume ahụ amalitela ịzụlite mmekọrịta na-arụ ọrụ na ọtụtụ mmemme na ahụ ICSU ndị ọzọ. Dịka ọmụmaatụ, Onye isi nchịkwa na-ekere òkè n'ime atọ nke Networks Knowledge Action Networks (Health, Urban, and Risk). All Future Earth Knowledge Action Networks dị na ọkwa dị iche iche nke mmepe, nke mmemme enweela ike imetụta. Mmemme amalitela n'oge na-adịbeghị anya itinye aka na ịrụ ọrụ na ụlọ ọrụ mpaghara ICSU, na-emepe atụmatụ maka echiche mpaghara dị iche iche na ụdị ahụike obodo nke ga-abụ amụma ihu. Ozokwa, enweghi mmekorita n'usoro ihe omume a, nke putara na ihe nchoputa na ihe omume emebeghi.
Ndị na-akwado mmemme a ugbu a (UNU-IIGH, ICSU, na IAP) niile na-etinye aka na mmemme ahụ, ma na-enye nkwado ọgụgụ isi. ICSU na-arụ ọrụ iji tinye usoro ihe omume ahụ na mpaghara amụma United Nations dị elu (dịka ogbako Habitat III na Quito), na UNU-IIGH na World Urban Forum na Kuala Lumpur. Otú ọ dị, nkwado sitere n'aka ndị na-akwado nkwado anaghị adịkarị na ọkwa dị elu nke nzukọ ahụ, ọ na-esikwa ike ịghọta mkpa atụmatụ nke mmemme ahụ maka òtù ndị na-akwado ya.
N'oge na-adịbeghị anya, IAP amalitela iji mmemme ahụ dị ka ụzọ isi gosipụta ndị òtù ya (nke bụ isi na ahụike / sayensị) nke mkpa dị ukwuu nke njikọ dị n'etiti ahụike na gburugburu obodo. N’ihi nke a, a kpọrọ onye isi oche ndị isi IPO ka ọ bịa weta mmemme na Mgbakọ IAP. Nke a emeela ka IAP tinyekwuo mkpa na itinye uche na ọrụ ya ndị ọzọ na-ejikọta ahụike na mmepe na-adigide (dị ka ọrụ One Health).
UNU-IIGH emeela nyocha nyocha n'oge na-adịbeghị anya; ya mere, ka mmemme ahụ si kwekọọ na ntụzịaka atụmatụ ọhụrụ nke UNU-IIGH ka a ka ga-ahụ. Ihe omume a na-akpachi anya na onye ndu ọhụrụ n'oge ederede.
Nakwa n'oge ederede, ICSU na-ejikọta ya na International Social Science Council (ISSC), na ọdịnihu nke ọrụ sayensị ya ka a ka ga-akọwa. Agbanyeghị, iwebata ISSC na inwe sayensị mmekọrịta ọha na eze dabara nke ọma na ebumnuche nke mmemme UHWB, yabụ na njikọta ahụ ga-ewusi ntọala sayensị ya ike. Mmemme ahụ akọwapụtabeghị mmekọrịta ya na ndị isi mba ụwa dị na oghere a - dị ka Healthtù Ahụ Ike Worldwa na Wellcome Trust - mana mkparịta ụka atụmatụ n'ọdịnihu ga-elekwasị anya n'otú nnukwu ndị egwuregwu a si arụ ọrụ.
Dịka akụkụ nke mmemme atụmatụ atụmatụ nke na-akọwapụta ebumnuche na ọhụụ nke mmemme yana ihe a ga-enweta n'ime akụrụngwa ndị dị ugbu a, ekwesịrị ịgba mbọ chọpụta ndị mmekọ dabara adaba nke mmemme ahụ kwesịrị ịrụ ọrụ. Nke a kwesịrị ịgụnye ebumnobi doro anya metụtara nsonaazụ na-achọsi ike nke a na-achọ site na mmekorita. Ebumnobi ndị dị otú ahụ ga-enyere aka n'ibute mbọ mbọ ụzọ ma wepụta nzacha nke a ga-eji nyochaa ohere ndị na-abịa. Ndị mmekọ nwere ike ịgụnye ndị nọ na amụma (mba ụwa na ụlọ na China) yana ngalaba agụmakwụkwọ. Ọ dị oke mkpa na mmekorita gụnyere ụlọ ọrụ mpaghara nke ICSU nke nwere ahụike obodo dịka ihe kacha mkpa. Nke a ga-eme ka mmemme ahụ rụọ ọrụ na mpaghara ụwa kacha mkpa, na-enye mmekọrịta na nkwalite mmetụta mmemme ahụ. Ebe mmalite ga-arụ ọrụ na ụlọ ọrụ mpaghara ndị dị na mpaghara na-eto ngwa ngwa dị ka e kwuru n'elu.
Usoro nyocha 5: nzikọrịta ozi, ọhụhụ na mmetụta
Ugbu a, n'agbanyeghị netwọk sara mbara nke ndị na-eme ihe nkiri nke ya na ya na-emekọrịta ihe, mmemme UHWB gbalịsiri ike igosi mmetụta na ihe ọ na-eme. Nkwurịta okwu egosila na ọ na-enwe nsogbu, ọkachasị n'ihi na ọrụ odeakwụkwọ emezubeghị kemgbe mmalite nke mmemme. Ugbu a, onye nkuzi na-enyere onye isi nchịkwa aka imelite ibe weebụ mmemme ahụ. Agbanyeghị, nke a bụ atụmatụ dị mkpụmkpụ, yana iwere onye na-ahụ maka nkwukọrịta ga-ekwe ka mmemme ahụ rụọ ọrụ n'ụdị atụmatụ karịa.
Ihe omume a dịpụrụ adịpụ na mpaghara mpaghara ya, yabụ ekwesịrị ịkwalite visibiliti na China. Ọ dị mkpa ka onye isi nchịkwa na ndị ọrụ na-emekọrịta ihe na ndị ọrụ gọọmentị obodo na ndị China na ndị ọkà mmụta sayensị. Ọ dịkwa mkpa ịtụgharị asụsụ akwụkwọ ndị bụ isi nke mmemme (na Chinese na Bekee) dị ka ụzọ isi nwekwuo mmetụta na ime ka nzikọrịta ozi dịkwuo mfe.
Mgbalị ndị a, yana ntụzịaka atụmatụ doro anya, ga-eme ka mmemme ahụ bụrụ nke a na-elekwasị anya n'ụzọ ọ na-arụ ọrụ na n'iji ihe onwunwe eme ihe.
Mmepe n'ọdịnihu
Ọrụ Kọmiti Sayensị
Dịka ekwuru n'elu, kọmitii nyocha na-agba ndị Kọmitii Sayensị ume ume ka ha:
Nyochaa usoro ntụaka ya na mmemme dịka ha gbasara IPO.
Na-elekọta ntụlegharị nke atụmatụ sayensị.
Zụlite na nyochaa mmejuputa atumatu atụmatụ nke na-ebute ihe omume ụzọ yana gụnye ihe nrịbama arụmọrụ.
N'ime nke a, a na-agbakwunye ntakịrị uru na ilekwasị anya na mba / mpaghara ebe nyocha agbakwunyere siri ike. Kama, nnukwu oghere dị na nyocha na ikike dị na mpaghara Asia, Africa na South America na-emepe emepe ngwa ngwa. Nyere na ụlọ ọrụ mpaghara egosila mmasị dị ukwuu na imekọ ihe ọnụ na UHWB, IPO na Kọmitii Sayensị kwesịrị iwulite na nke a ma gbalịsie ike ime ka mmekọrịta ndị a sie ike.
Atụmatụ aghụghọ
Dịka ekwuru n'elu, otu nyocha ahụ na-agba ndị Kọmitii Sayensị ume ume ka ha na onye isi nchịkwa na-arụkọ ọrụ iji gbanwee atụmatụ sayensị iji hụ na ebumnuche na ebumnobi bụ atụmatụ, dị mkpa, kwere omume na nke a ga-enweta na oge fọdụrụ na ndụ nke mmemme UHWB.
N'ime nke a, panel nyocha na-atụ aro ka IPO guzobe atụmatụ atụmatụ nke gụnyere usoro mgbagha na/ma ọ bụ metrics nke nha (dịka ihe ngosi arụmọrụ isi) nke ga-arụ ọrụ abụọ dị ka ihe nrịbama maka ọrụ kwa ụbọchị yana kpuchie maka ntule.
Ntụnye ndị otu International Science Council
Ndị otu nleba anya na-atụ aro ka ndị ISC kwadoro usoro ọchịchị nke na-enye ohere maka nhọpụta nke onye nduzi ngalaba. A ga-ekenye onye isi ngalaba a na mmepe nke mmemme nyocha ụlọ n'ime ahụike obodo na ọdịmma obodo (gụnyere mmepe nke mmemme postgraduate na post-doctoral) na ime ka njikọ siri ike n'etiti IPO, IUE na ndị ọzọ metụtara ụlọ.
Ndị otu nyocha ahụ na-agbakwa ndị ISC ume yana kọmitii sayensị ka ha kwado IPO n'iwe ndị ọrụ dị mkpa.
N'iburu mkpa zuru ụwa ọnụ nke ime obodo na ahụike obodo, panel nyochaa na-akwado nkwado ogologo oge nke mmemme na ọkwa ụwa na ịnọgide na-ejikọta mmemme na echiche ya na mpaghara amụma ụwa.
Mgbakwunye
References
ICSU. 2011. Ahụike na ọdịmma na gburugburu obodo na-agbanwe agbanwe: Usoro nyocha usoro. Atụmatụ Sayensị Interdisciplinary: Akụkọ nke otu ICSU Planning Group. Paris, ICSU.
Gụkwuo gbasara Ịha nhata nwoke na nwanyị na òtù sayensị: nyocha na ndụmọdụ 
Gụkwuo gbasara Muscat Global Knowledge Dialogue 