Ụlọ Akwụkwọ Sayensị nke Hungary: na-akwado ọganihu ụmụ nwanyị site na onyinye ezubere iche

Ọmụmụ ihe a sitere na akụkọ ahụ Banyere Ịha nhata nwoke na nwanyị n'òtù sayensị: Nyocha na Ndụmọdụ (2026), nke International Science Council, InterAcademy Partnership, na Standing Committee for Gender Equality in Science mepụtara. Dabere na nyocha zuru ụwa ọnụ nke òtù 136 na data nyocha sitere n'aka ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ndị ọkà mmụta sayensị 600, akụkọ ahụ na-enyocha ihe ndị mejupụtara ya na-akpụzi nnọchiteanya ụmụ nwanyị, isonye, ​​na nduzi n'òtù sayensị.

Ụlọ Akwụkwọ Sayensị nke Hungary zara ajụjụ gbasara mgbanwe nke afọ 2016, mgbe a họpụtaghị ụmụ nwanyị maka otu, site n'iwebata mgbanwe ndị na-aga n'ihu iji dozie enweghị nha anya nwoke na nwanyị. Tinyere ihe mkpali nhọpụta na ego nha anya raara onwe ya nye, ihe ndị a emeela ka ụmụ nwanyị bụrụ ndị otu okpukpu abụọ n'ime afọ iri gara aga, ọ bụ ezie na ọdịiche dị n'etiti usoro ihe owuwu ka dị. Ọmụmụ ihe a na-egosi etu nkwado lekwasịrị anya na ntinye aka n'ọchịchị nwere ike isi mee ka ọganihu a na-ahụ anya.

The Ụlọ akwụkwọ sayensị Hungary (MTA) amụbaala ọnụọgụgụ ụmụ nwanyị so na ya okpukpu abụọ n'ime afọ iri gara aga (site na 5% ruo 10%), ọ bụ ezie na nnọchite anya zuru oke ka dị ala. Ọganihu gbagoro ngwa ngwa mgbe mgbanwe gasịrị na 2016, mgbe a họpụtaraghị ụmụ nwanyị maka ntuli aka. A kọwara enweghị nke a nke ọma n'ime Academy dị ka "ihe ijuanya" ma kpalite ntụgharị uche ụlọ ọrụ na-aga n'ihu na ihe mgbochi nhazi nke na-egbochi ọganihu ụmụ nwanyị.

Nzaghachi ụlọ ọrụ

N'ihi ya, Ụlọ Akwụkwọ ahụ hiwere Kọmitii dị elu maka Ụmụ nwanyị na Sayensị iji nye ndị isi ala ndụmọdụ gbasara usoro iji dozie enweghị nguzozi nwoke na nwanyị. Na mbụ, Prọfesọ Vanda Lamm bụ onyeisi oche ya, ugbu a ọ bụkwa Prọfesọ Enikő Bollobás, Kọmitii ahụ mepụtara usoro ihe mgbaru ọsọ maka ọrụ ahụ, site n'ịkwado ọganihu ụmụ nwanyị na ntozu oke maka ntuli aka, na ịhụ ihe anya, site n'ịkwalite nkwanye ùgwù nke onyinye sayensị ụmụ nwanyị.

Isi Atụmatụ: onyinye maka ụmụ nwanyị ndị ọkà mmụta sayensị nwere ụmụaka

Otu ihe dị mkpa Kọmitii ahụ webatara bụ onyinye otu afọ nke na-akwado ụmụ nwanyị ọkà mmụta sayensị bụ́ ndị na-achụso ọkwa "Dọkịta nke Ụlọ Akwụkwọ" dị elu ma nwee ụmụ na-erubeghị afọ 14. Asambodo a bụ ihe dị mkpa maka ntuli aka dịka onye otu kwekọrọ na ya na maka nhọpụta dịka prọfesọ zuru oke.

Onyinye a na-enye ụgwọ ọnwa zuru oke, na-eme ka ndị nnata nweta ọrụ nkuzi na nchịkwa dị mfe ma na-enye ha ohere ilekwasị anya n'ịmecha akwụkwọ edemede ha. Mmemme a meghere maka ụmụ nwoke nọ n'ọnọdụ nlekọta yiri nke ahụ, dịka ndị nna na-azụ ụmụ ma ọ bụ ndị nne na nna nwere ụmụaka nwere nkwarụ.

Mmemme a arụpụtala ezigbo ihe. N'ime afọ abụọ ha natara onyinye a, pasentị iri itoolu na abụọ nke ndị natara ya agbachitere akwụkwọ edemede ha nke ọma ma nweta aha "Dọkịta nke Ụlọ Akwụkwọ". Ruo taa, ihe karịrị ndị ọkà mmụta sayensị 100 eritela uru site na atụmatụ a, nke ego nha anya nwoke na nwanyị raara onwe ya nye ma na-adịgide adịgide na-akwado.

Usoro nkwado

Ihe ndị ọzọ e mere na-eme ka mmetụta nke atụmatụ onyinye ahụ sikwuo ike:

• A na-ekenye ndị ga-ahọpụta ụmụ nwanyị oche ndị ọzọ, nke na-eme ka ha nwee ike ime ka nwoke na nwanyị dịkwuo mma na ntuli aka.
• Kọmitii ahụ ebipụtala akwụkwọ atọ na-egosi ndụ na onyinye sayensị nke ụmụ nwanyị Hungary, na-eme ka a hụkwuo ihe na nghọta akụkọ ihe mere eme.
• Mkparịta ụka na-aga n'ihu na ndị isi ụlọ akwụkwọ ahụ enwetala nkwado ndọrọ ndọrọ ọchịchị na ego na-adịgide adịgide, gụnyere nkwa ọha na eze site n'aka Onyeisiala iji kwado usoro nha anya dị irè.

Ihe ịma aka ndị fọdụrụ na nzọụkwụ ndị ọzọ

N'agbanyeghị ọganihu ndị a, ọdịiche dị n'etiti nhazi ka dị. Nnyocha nọọrọ onwe ya nke ejiri data bibliometric mba chọpụtara ọdịiche dị n'etiti nwoke na nwanyị na mbipụta na ụkpụrụ ntụaka na-eto eto ka oge na-aga. Site na etiti ọrụ, nkezi mmepụta ụmụ nwanyị dị ihe dị ka afọ iri n'azụ nke ụmụ nwoke; ka ọ na-erule afọ 70, ọkwa mbipụta ụmụ nwanyị kwekọrọ na nke ụmụ nwoke dị ihe dị ka afọ 50. Na nzaghachi, Kọmitii ahụ na-akwado ndụmọdụ ndị ọzọ maka onyeisi oche nke Academy, gụnyere ijikọ atụmatụ onyinye mba na mmemme Europe nke na-akọwa ezumike nne na nna na nlekọta, na iwepụ oke afọ na-abụghị nke a na-eme na omume nhọpụta.

Ihe dị mkpa maka ụlọ ọrụ ndị ọzọ

• Nnyocha na idozi nsogbu nhazi, kama isonye n'ọtụtụ akụkụ, na-eme ka usoro nha nhata dịkwuo irè.
• Onyinye ego ezubere iche nke na-enye ndị nchọpụta oge nchekwa iji lekwasị anya n'ihe dị mkpa n'ọrụ nwere ike inwe nsonaazụ ozugbo, nke a pụrụ ịtụle.
• Nkesa mmefu ego na nkwado ndị ndu dị oke mkpa maka ihe ịga nke ọma na nkwado siri ike.
• Mgbalị ndị a na-eme iji hụ ihe, dịka idekọ onyinye sayensị ụmụ nwanyị, na-enyere aka ịgbanwe omenala ụlọ ọrụ ma na-akpali ọgbọ ndị ga-abịa n'ihu.

Chọpụta ihe

Maka nha anya nwoke na nwanyị n'ime òtù sayensị: nyocha na ndụmọdụ

Kansụl Sayensị Mba Nile, Kọmitii Mmekọrịta na Mmekọrịta Na-eguzobe n'etiti Ụmụnwoke na Ụmụnwaanyị na Sayensị (Febụwarị 2026) Maka nha anya nwoke na nwanyị n'ime òtù sayensị: nyocha na ndụmọdụ. DOI: 10.24948/2026.03

Budata site na ntaneetị

Foto nke Aisano na Wikimedia Commons

Biko mee ka Javascript nwee ihe nchọgharị gị ka o mejupụta fọm a.

Jikọọ na akwụkwọ akụkọ anyị

email *

OSOTE

email *

aha *

mbụ

ikpeazụ

Kedu akwụkwọ akụkọ ị ga-achọ ịnata? *

• Akwụkwọ Ozi Ọkọlọtọ: ISC Kwa Ọnwa
• Sayensị maka Mbelata Ihe ize ndụ Ọdachi
• Sayensị na UN obodo mmelite
• Sayensị mepere emepe
• ISC ọkwa ọrụ
• Mmelite mpaghara: Latin America na Caribbean
• Mmelite mpaghara: Africa
• Mmelite mpaghara: Asia Pacific

Ikikere iji data *

• Ị nwere nkwenye m izitere m email

Ị nwere ike ịgbanwe obi gị n'oge ọ bụla site na ịpị njikọ ịdebanye aha n'okpuru email ọ bụla ị nwetara n'aka anyị, ma ọ bụ site na ịkpọtụrụ anyị na webmaster@council.science.

Gụkwuo gbasara Amụma Nzuzo anyị: amụma nzuzo.

Idenye aha